عضویت در سفرنویس

register-image

تورهای سفرنویس

tour-image

آمار سفرنویس

counter-image
344 سفر
12798 همسفر

پمپ بنزین دروازه دولت

پمپ بنزین دروازه دولت ، یکی از قدیمی ترین عمارتهای پمپ بنزین ایران ، پمپ بنزینی با کاشی های هفت رنگ ، پمپ بنزینی با معماری ایرانی و اسلامی ، پمپ بنزین دروازه دولت که متعلق به شرکت نفت بود ، برای ساخت ایستگاه مترو در اختیار شرکت مترو قرار گرفت ، سپس به شهرداری و بعد از آن به شرکت بهروزان آرمان شهر و سپس تبدیل شد به محل نگهداری سطل زباله و در نهایت …

پمپ بنزین دورازه دولت - عکس حامد میرزا خلیل
پمپ بنزین دورازه دولت – عکس حامد میرزا خلیل

پمپ بنزین دورازه دولت ، آدرس استان تهران ، شهر تهران ، دروازه دولت (تقاطع خیابان انقلاب و سعدی) ، ابتدای خیابان سعدی ، نبش بن بست فیات
شماره ثبت در فهرست آثار ملی ایران : این اثر ثبت ملی نشده است !
مختصات جغرافیایی ، آب و هوا ، نقشه و … :  E 51″25’32.83  N 35″42’04.00
ارتفاع از سطح دریا : ۱۱۹۷ متر
پیرامون نام (وجه تسمیه) : با توجه به قرار گیر پمپ بنزین در دورازه دولت به نام دروازه دولت شهره شده است.
دوران و بانی اثر : در دوران پهلوی دوم و توسط شرکت نفت
امکان بازدید : با توجه به محصور بودن پمپ بنزین دروازه دولت امکان بازدید مهیا نیست.

پیشینه و تاریخچه پمپ بنزین دروازه دولت :

راهنمای ایران ، دایره جغرافیایی ستاد ارتش
راهنمای ایران ، دایره جغرافیایی ستاد ارتش

با توجه به اطلاعات کتاب راهنمای تهران که در آذر ماه ۱۳۳۰ توسط دایره جغرافیایی ستاد ارتش و زیر نظر سرتیپ رزم آرا توسط نشر تابان منتشر شده است. در صفحه ۴۱ این کتاب آمده است؛ در تهران ۱۰ جایگاه پمپ بنزین قرار داشته که پمپ بنزین شماره ۶ در خیابان سعدی ، دروازه دولت بنا شده است و به احتمال فراوان این ششمین پمپ بنزین شهر تهران بوده که تاکنون معماری آن به همان صورت حفظ شده است.

معماری و مشخصات پمپ بنزین دروازه دولت:
سازه ای به نام پمپ بنزین در ایران به عنوان یک بنای تازه وارد قلمداد می شد و نحوه ساخت آن کمی مشکل . پس باید ساخت آن تلفیقی باشد از معماری نوین و هنرهای معماری دوران پهلوی اول.
پمپ بنزین دروازه دولت در زمینی ذوزنقه ای به مساحت حدود ۹۰۰ متر بنا شده ، پمپ بنزین دروزاه دولت با پلانی به شکل سه مربع و پیش آمدگی در قسمتی از مربع میانی احدث شده است.  اتاقهای جانبی دارای ابعادی ۵ در ۵ متر بوده ولیکن مربع میانی با ابعاد ۶ در ۶ متر احداث شده است.

پمپ بنزین دروازه دولت و کاشی های آن
پمپ بنزین دروازه دولت و کاشی های آن

بنای پمپ بنزین دروازه دولت در کل آجری و نمای آن به صورت طاق‌هایی با کاشی‌کاری‌های هفت رنگ فیروزه ای است ، طاق‌های قوس‌دار با کاشی‌کاری‌های نفیس ، قاب‌های دور هر طاق به صورت نقش گره بود که با طرح‌های اسلیمی تزیین شده که از فضای سوختگیری تفکیک شده است و دیوارهای داخلی با اندود گچ پوشانده شده است.

کاشی کاری های هفت رنگ پمپ بنزین دروازه دولت
کاشی کاری های هفت رنگ پمپ بنزین دروازه دولت

در پیرامون عمارت و در ضلعهای شمالی و غربی طاق نماهای آجری که یادآور معماری ایرانی است قابل مشاهده می باشد.

طاق نمای آجری دیواره غربی پمپ بنزنین دروازه دولت (محل دپو سطل زباله)
طاق نمای آجری دیواره غربی پمپ بنزنین دروازه دولت (محل دپو سطل زباله)

البته متاسفانه در حال حاضر این عمارت در اختیار کارگران شرکت بهروزان بوده و به علت عدم رسیدگی به این عمارت ، کاشی های هفت رنگ آن در برخی از نقاط آسیب جدی دیده است ، جداره به صورت غیر اصولی رنگ آمیزی شده و …. اگر به فکر نباشیم شاید دیگر نتوانیم این عمارت زیبا را ببینیم. و اتفاقی که برای پمپ بنزین ری افتاد برای این پمپ بنزین هم  …. بنایی از اولین نسل معماری پمپ بنزین های ایران ….
ته نویس: این گزارش بدون اجازه و با افتخار تقدیم می شود به دوست عزیزم آقای حامد میرزا خلیل که با ارسال عکسی به من یادآوری کرد که باید درباره این پمپ بنزین گزارش بنویسم ، سپاس
گزارشها و روزنویس های سفرنویس درباره پمپ بنزین دروازه دولت:
پمپ بنزین دروازه دولت ، محل نگهداری سطل زباله (مرداد ۹۲)
اولین پمپ بنزین ایران کجاست؟ (مرداد۹۲)
پمپ بنزین دروازه دولت و رسانه ها (مرداد ۹۲)
پمپ بنزین دروازه دولت و پرونده ثبتی (خرداد ۹۳)

منابع و سرچشمه ها :
اسناد ثبتی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری
کتاب راهنمای ایران ، دایره جغرافیایی ستاد ارتش
ماه نامه گزارش ، شماره ۶۰ و ۶۱ بهمن و اسفند ۱۳۷۴ صفحه ۸۳ تا ۸۷

همسفران

  1. و چقدر سخت است که این عزیزترین عید را بدون آن عزیزترین غایب از نظر بگذرانیم… اللهم عجل لولیک الفرج…
    عید سعید فطر بر شما مبارک باد…
    به ما هم سر بزنید…ما همیشه به روز هستیم…
    یاحق…

    شهریار: سلام

با ما همسفر باشید

XHTML: امکان استفاده از این کدها وجود دارد: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>